🌿 Đêm dài của người lính già: câu chuyện cựu binh Canada và hành trình tìm lại giấc ngủ

Lưu ý: Cần sa chưa hợp pháp tại Việt Nam. Thông tin chỉ mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn y khoa.

Tên nhân vật trong bài đã được thay đổi để bảo vệ quyền riêng tư. Câu chuyện được kể lại dựa trên những chia sẻ công khai của các cựu binh tại Canada — nơi cần sa y tế được pháp luật cho phép sử dụng dưới sự giám sát của bác sĩ.

Những đêm trắng sau chiến trường

Ông Daniel (58 tuổi, sống tại tỉnh bang Ontario, Canada) từng là một người lính. Hai lần tham gia phái bộ ở Afghanistan, ông trở về nhà với tấm huân chương trên ngực và những vết thương không ai nhìn thấy: những đêm trằn trọc triền miên, tiếng động nhỏ cũng khiến ông giật mình, và những ký ức chiến trường cứ ùa về mỗi khi nhắm mắt.

"Suốt gần mười năm, tôi ngủ trung bình ba đến bốn tiếng một đêm," ông kể. "Có những tuần tôi sợ cả việc lên giường, vì biết mình sẽ nằm đó nhìn trần nhà đến sáng." Chứng mất ngủ kéo dài khiến sức khỏe ông suy sụp: huyết áp tăng, trí nhớ giảm, tính tình cáu gắt với cả vợ con — những người ông yêu thương nhất.

Bước ngoặt: cuộc trò chuyện thẳng thắn với bác sĩ

Bước ngoặt đến trong một lần tái khám định kỳ. Thay vì chỉ kê thêm thuốc ngủ như mọi lần, vị bác sĩ gia đình của ông đề nghị một cuộc trò chuyện dài về toàn bộ lối sống: giấc ngủ, vận động, tâm lý. "Bác sĩ hỏi tôi: 'Anh đã thử những gì? Điều gì hiệu quả, điều gì không?'" — ông nhớ lại.

Trong buổi trò chuyện đó, bác sĩ đề cập đến cần sa y tế — một lựa chọn hợp pháp tại Canada từ nhiều năm nay, được phép sử dụng khi có chỉ định và theo dõi của bác sĩ. Ông Daniel thú nhận ban đầu mình rất e dè: "Trong quân đội, chúng tôi được dạy rằng đó là chất cấm. Tôi mất mấy tuần chỉ để... chấp nhận việc thảo luận nghiêm túc về nó với bác sĩ."

Điều khiến ông thay đổi suy nghĩ là cách bác sĩ trình bày thẳng thắn: đây chỉ là một phần trong kế hoạch tổng thể — song song với trị liệu tâm lý, vận động và vệ sinh giấc ngủ — chứ không phải "viên đạn bạc" chữa bách bệnh.

Hành trình tìm lại giấc ngủ

Những tháng đầu tiên không hề dễ dàng. Có những tuần ông cảm thấy chẳng thay đổi gì, có lúc ông nản lòng muốn bỏ cuộc. Nhưng bác sĩ luôn đồng hành, điều chỉnh kế hoạch và theo dõi sát sao. Dần dần, ông nhận thấy mình bắt đầu ngủ liền mạch hơn — từ ba tiếng lên năm tiếng, rồi có những đêm sáu tiếng.

"Tôi không nói nó là phép màu," ông nhấn mạnh. "Điều thực sự giúp tôi là cả một quá trình: tôi đi trị liệu tâm lý đều đặn, tôi đi bộ mỗi sáng, tôi bỏ cà phê sau 2 giờ chiều, và tôi học cách 'tắt' những suy nghĩ dồn dập trước khi ngủ. Cần sa y tế — dưới sự giám sát của bác sĩ — chỉ là một mảnh trong bức tranh đó."

Điều ông tâm đắc nhất không phải là giấc ngủ, mà là mối quan hệ với gia đình được hàn gắn. "Vợ tôi bảo: 'Lâu lắm rồi em mới thấy anh cười khi ăn sáng.' Câu nói đó đáng giá hơn mọi đêm ngon giấc."

Bài học từ câu chuyện của ông Daniel

Câu chuyện của ông Daniel không phải là lời khuyên y khoa, và chắc chắn không phải là sự cổ súy cho việc tự ý sử dụng bất kỳ chất nào. Nhưng nó chứa đựng vài bài học đáng suy ngẫm cho bất kỳ ai đang vật lộn với mất ngủ hay sang chấn tâm lý:

• Đừng chịu đựng một mình: mất ngủ kéo dài và sang chấn tâm lý là vấn đề sức khỏe nghiêm túc, cần được chuyên gia thăm khám.
• Trao đổi thẳng thắn với bác sĩ: kể hết những gì mình đã thử, điều gì hiệu quả và không hiệu quả — đó là cơ sở để bác sĩ đưa ra hướng đi phù hợp.
• Không có giải pháp đơn lẻ: giấc ngủ ngon là kết quả của lối sống tổng thể — vận động, tâm lý, thói quen sinh hoạt — chứ không đến từ một "thần dược" nào.
• Kiên nhẫn với quá trình: hồi phục là hành trình tính bằng tháng, bằng năm — không phải bằng ngày.

Nếu quý vị hoặc người thân đang gặp khó khăn với giấc ngủ hay sức khỏe tâm thần, hãy tìm đến bác sĩ hoặc chuyên gia tâm lý để được tư vấn phù hợp với tình trạng của mình. Tại Việt Nam, các cơ sở y tế và đường dây nóng hỗ trợ tâm lý luôn sẵn sàng lắng nghe.

Lưu ý: Cần sa chưa hợp pháp tại Việt Nam. Thông tin chỉ mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn y khoa.